Ниxуудин Нутг

Wikipedia талас
Одх тал: айлл, хәәвр
Ниxуудин Нутг
Japan
Shinjitai: 日本国
Kyujitai: 日本國

Nippon-koku or Nihon-koku
ЧастрКевләр:Nihongo
Government Seal:
Seal of the Office of the Prime Minister and the Government of Japan
Кевләр:Nihongo
Хотл Балһсн
(Аһу Ик Балһсн бас)
Tokyo (de facto)
35° 41′ N, 139° 46′ E / 35.683, 139.767
Келн None[1]
Орн нутгин келн улс Aynu itak, Eastern Japanese, Western Japanese, Ryukyuan, and several other Japanese dialects
National language

National Scripts


Japanese

Kanji
Hiragana
Katakana
Орн нутгин улс  98.5% Japanese, 0.5% Korean, 0.4% Chinese, 0.6% other[2]
Улсин нерн Japanese
Залвр Constitutional monarchy with Parliamentary democracy
 -  Emperor Akihito
 -  Prime Minister Yoshihiko Noda (DP)
Legislature National Diet
 -  Upper House House of Councillors
 -  Lower House House of Representatives
Formation
 -  National Foundation Day February 11, 660 BC[3] 
 -  Meiji Constitution November 29, 1890 
 -  Current constitution May 3, 1947 
 -  Treaty of
San Francisco

April 28, 1952 
Аһу
 -  Бүклдән 377 944 km2 [4](61st)
Кевләр:Convert/LoffAoffDoutput number onlySoff sq mi 
 -  Усна аһу (%) 0.8
Олн улс
 -  2010 estimate 127,420,000[5] (10th)
 -  2004 census 127,333,002 
 -  Олн улсин нигтнь 337.1/km2 (36th)
873,1/sq mi
GDP (PPP) 2009 estimate
 -  Total $4.159 trillion[6] (3rd)
 -  Per capita $32,608[6] (23rd)
GDP (nominal) 2009 estimate
 -  Total $5.068 trillion[6] (2nd)
 -  Per capita $39,731[6] (17th)
Gini  38.1 (2002)[7] 
HDI (2007) 0.960[8] (very high) (10th)
Currency International Symbol ¥ Pronounced (Yen)
Japanese Symbol (or in Traditional Kanji) Pronounced (En) (JPY)
Цагин бус JST (UTC+9)
 -  Summer (DST) not observed (UTC)
Date formats yyyy-mm-dd
yyyy年m月d日
Era yy年m月d日 (CE−1988)
Drives on the left
ТЛД .jp
Calling code 81

Ниxуудин Нутуг日本, Nippon (Nihon) гидг орн-нутуг Номһн далан деед үзгт, Азин дорд үзгин көвәд баг арламудыг эзлҗәнә. Теднәс хамгин икнь — Һоншу, Һоккайдо, Кюшу, Шикоку болҗана. Тер мет үүрмуг олн арал эн орн-нутугин һазриг тогтаҗана. Эзлҗәх һазрин аһунь 37215 дөрвлҗн километр болҗана. 1990 җилд кесын то-дигәр орн-нутгт өдгә цагат 123,6 сай күн бәәнә. Тиим кевәр Ниxуудин Нутуг Азин хамгин ик орн-нутугудын тоод орҗана.

Тер мет хамгин өөдән делгерлететә государствин девлетин негень эн болҗана. Орн-нутугин хотол балһснь — Токио. Энд 11680 миңһун күн бөәнә. Тиим кевәр эн бас делкән хамгин ик балһсна негнь. Ниxуудин Нутугин экономическ ик делгерлетин темдегень тер болҗана. Промышленностин олн предприятьмүд энд негдулгадсан бәәнә.

Ниxуудин Нутугин административн хувалһана тускар келхелә, энд 47 префектур (pkefecture, todofunken) йилһигделә. Тер тоод хотл балһсн Токион префектур болн 1972 җиләс авн Окинаван префектур. Ик балһсна хойр префектур — Киото болын Осака. Префектурмуд әәмгүдт хувагдна. Хоккайдо арал болхла онц административн область болҗана, энүнэ ханьд 14 округ орҗана.

Орн-нутугин йосна келнь — Ниxуудин келн болҗана. Ода эврәннь келнә тоомсриг өөдлүллһнд Ниxуудин Нутгд ик оньг өгчәнө. Хамгин түрүнд эврәннь келән йилһән сәәнәр медх кергтә гиҗ энд тоолна. Назадын кел дасад чигин керг уга гисын тоолвар энд бас бәәнә. Делкәд маднла сән хәрлцә бәрхәр бәәхлә, Ниxуудин кел дастха гиҗ энд санна. Орн-нутугин экономическ болн политическ ик күчнә темдгнь тернь бас болҗахгов.

Мөңгнә единицнь — йен, тернь 100 сенамд хувагдна. Ода иена тоомсрнь нарт делкөн рынкд өсәд йовна, эннь орн-нуттин тегш политическ болн экономическ делгерлетин темдгнь болҗана. Болв Ниxуудин Нутугин бизнес-менмүдт эн йовдал таасгадҗахш. Иена тоомсрнь, үн өсхлө, теднө орунь баһрдг болҗана.

Кезәнәс нааран Ниxуудин Нутугин император толһалдаг билә. Тер авьяс эндер өдр күртл бәәнә. Ода күртүл государствин девлет толһачнь император болҗана. Йир дән Ниxууд эврәннь авъястан ик итклтә улс болҗана. Кезәңк авьясмуд ода күртл чаңһар күцәгднә. Императорин ширә деер хаана өрк-бүлин залу улс үй залһад сууна. Болв Конституцас иштәһәр императорин үлмәд цуг йосн өггдхш. Государствин Девлетин кергүдлә залһлдата цуг төрмү-диг император министрмүдин кабинетлә селвелцәд, тедниг зөв гихлә, күцәнә. Яһад гихлә цуг кергүдин туст министрмүдин кабинет дааврата болҗана.

Зака тогтагче хамгин ах орган болхала парламент болҗана. Энүнә ханьд хойр палат бәәнә. Тернь элчинрин болн селвгчнрин палатмуд болҗана. Ниxуудин Нутгд элчнрин палатыг дора гиҗ нерәднә, селвегчнерин палатыг болхала деед гиҗ келнә. Тиим кевәр закадын проектмүд туруләд элчинрин, дәкәд селвегченрин палатд зөвшәрлһнә төлә орулгдна.

Элчинрин палатд 512 депутат бәәнә. Ода болхла суңһврин системин реформ ухалҗ һарһагдасан бәәнә. Энүгәр депутатнрин тоог 512-е авн 471 күртл хаслаһан хәләгдҗәнә. Эн палатын депутатнриг 4 җилин болзагат суңһна.

Селвегченрин палатд болхала 252 гешүн орна. Эдниг 6 җил болзагтаһар суңһна. Тер тоод 152 гешүниг префектурмудас суңһана, дәкәд 100 гешүг болхала ирлицңгү элчллһнә системәр цуг орн-нутугас суңһна. Селвегченрин палатын хань 3 җил болһан өрәлднь шинрүлгднә.

Дууһан нуувчар өгәд цуг олна шуд суңһуврин ул деер хойр палатыг суңһна. Кемыр парламентин хойр палатын депутатнр ик зууһар шин закана проектиг таасҗ дөңнхлә, терүг батлна. Тедн хоорнод ямр нег закаһар зүткән һарад бәәхлә, сүл үгиг элченрин палат келхемен болҗана.

Цуг талдан делгерлететә орн-нутгудт мет, күцәгч йосиг министрмүдин кабинет күцәнә. Энүг премьер-министр толһална. Премьер министриг болхала парламент эврәннь гешүдин тооһас суңһна. Премьер министр кен министр болхинь шииднә. Эн саамд министрмүдин ик зунь парламентин гешүдин тооһас болх зөвтә. Министрмүдин кабинет парламентин өмн дааврата болҗана.

Сүл цагат Ниxуудин Нутугин экономическ бәәдл-җирһелад тегш бәәдлиг эвдҗәх олн зүсын йовдл һарад бәәнә. Тегәд правительств чигин сольгдав.

Йирдән болхла Ниxуудин Нутуг конституционн монархий болҗана. Орн-нутугин парламент 1946 җилин август сарин 26-д батласан Конституц ода үүлдҗәнә. 1947 җилин май сарин 3-д эн күчнәдән орла.

Ода Ниxуудин Нутугин император Акихито толһаҗана. 1989 җилин туула сарин 7-д эн хаана ширә деер залрав. Эн байрт нерәдсан керг-үүлдүвар 1990 җилин ноябрь сарин 12-т болала.


Заалтс[ясх | иш ясх]

  1. 法制執務コラム集「法律と国語・日本語」
  2. CIA Factbook: Japan
  3. According to legend, Japan was founded on this date by the Emperor Jimmu, first emperor of Japan; it is seen as largely symbolic.
  4. JAPAN STATISTICAL YEARBOOK 2010
  5. Official Japan Statistics Bureau estimate
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 Japan
  7. CIA World Factbook [Gini rankings]
  8. Human Development Report 2009. The United Nations. Retrieved 5 October 2009.